Tribute: Η πολυσυζητημένη επιστροφή της «Αντιγόνης»
- Απόστολος Ιωαννίδης
- πριν από 1 ημέρα
- διαβάστηκε 2 λεπτά
Το καλοκαίρι του 2025, ο Θέμης Μουμουλίδης αποφάσισε να καταπιαστεί εκ νέου με το αρχαίο δράμα, καλούμενος να αναλάβει τη σκηνική απόδοση ενός από τα εμβληματικότερα «κειμήλια» και ορόσημά του: το έργο «Αντιγόνη» του Σοφοκλή. Η ανταπόκριση που εισέπραξε το περσινό καλοκαίρι από το θεατρόφιλο κοινό, γνωστό λάτρη του αρχαίου δράματος, κατά τη θερινή σεζόν, οδήγησε στη συνέχιση αυτής της περιοδείας για δεύτερη χρονιά. Η «Αντιγόνη» ταξιδεύει σε θέατρα και αρχαιολογικούς χώρους ανά την Ελλάδα, ενώ θα επεκταθεί και σε επιλεγμένες παραστάσεις σε διεθνή φεστιβάλ του εξωτερικού. Στους κεντρικούς ρόλους της Αντιγόνης και του Κρέοντα, παραμένουν από την προηγούμενη φορά η Λένα Παπαληγούρα και ο Μελέτης Ηλίας, όπως έχει παραμείνει και η πλειονότητα του θιάσου.
Η ιστορία της Αντιγόνης είναι γνωστή: μετά τη σύγκρουση και τον μοιραίο θάνατο των Ετεοκλή και Πολυνείκη, αδελφών και γιων του Οιδίποδα, σχετικά με το ποιος θα διαδεχθεί τον νεκρό πατέρα τους στον θρόνο, βασιλιάς της Θήβας γίνεται ο θείος και κουνιάδος του Οιδίποδα, Κρέων. Η απόφαση του Κρέοντα είναι να ταφεί μόνο ο Ετεοκλής, με τον Πολυνείκη να θέλει να μείνει άταφος, σύμφωνα με τον νόμο, ως προδότης της Θήβας. Η μικρότερη κόρη του Οιδίποδα, Αντιγόνη, αποφασίζει να αντισταθεί στους νόμους και το σύστημα ηγεσίας, επιχειρώντας να θάψει τον αδελφό της.
Συνολικά, η παράσταση κατορθώνει να αναδείξει το συναισθηματικό βάθος και τη δύναμη του αρχαίου λόγου, αφήνοντας ανεμπόδιστη την ουσιαστική του αφομοίωση από τους θεατές. Η σκηνοθεσία του Θέμη Μουμουλίδη εύστοχα διαφοροποιεί και τονίζει τα διακριτά σκέλη και τις συγκρούσεις του ίδιου του κειμένου, που αφορούν σε ζητήματα ηθικής, ευνομίας, ενσυναίσθησης και θεοσέβειας. Κάθε ηθοποιός κατόρθωσε να αποδώσει τον ρόλο του να αμεσότητα και αλήθεια, εστιάζοντας στο «εδώ» και το «τώρα» της «θνησιγενούς», θεατρικής πράξης, μέσω της οποίας βίωναν μαζί με το κοινό το αδιανόητα επίπονη κόντρα, ανάμεσα στο θεσμικά ορθό και το συναισθηματικά/βιολογικά αναγκαίο. Τα ανωτέρω, συνδυαστικά με τη σκηνογραφία της Μικαέλας Λιακατά, τα κοστούμια της Βασιλικής Σύρμα και τη μουσική του Σταύρου Γασπαράτου, κατέστησαν την παράσταση μια γνήσια «μυσταγωγία» αμιγώς πολιτικής υφής.
Το ότι η «Αντιγόνη» συνεχίζεται για δεύτερη σεζόν, κατά τον Μουμουλίδη, δεν αποτελεί σε καμία περίπτωση κάποια κυριολεκτική και τεχνική επανάληψη της περσινής του παράστασης, αλλά μια ευκαιρία για επαναβίωση, με στόχο την περαιτέρω εξέλιξη των επιμέρους σκελών της. Ο σκηνοθέτης όχι μόνο αρνείται την ταύτιση τέτοιας επιλογής με μια απλή και χωρίς σημαντικότητα «répetition» μιας προγενέστερης επιτυχίας, αλλά καλεί το κοινό να αντιμετωπίσει την ίδια παράσταση, ως κάτι βελτιστοποιημένο και περισσότερο μεστό. Πρόκειται για μια παράσταση, που στοχεύει να διερευνήσει και να αξιοποιήσει δημιουργικά τον τρόπο με τον οποίο η αρχαία ελληνική δραματουργία πραγματεύεται τον σκληρό πόλεμο, ανάμεσα στον θεσμικό νόμο και την πρωτόγονη, αυτογενή δικαιοσύνη του ανθρώπου, που είναι υπεράνω πολιτικών συστημάτων.
Σε μια εποχή καταφανούς ενίσχυσης τέτοιων συγκρούσεων, η παράσταση «Αντιγόνη»
αποσκοπεί στο να κινητοποιηθεί το κοινό να εμβαθύνει σε αυτό το καίριο δίλημμα και να επιλέξει: τον συμβιβασμό με τα δυνατά ή τον αγώνα για τα αδύνατα.
